Carmen

Carmen is de laatste opera in de serie Brava's introductie tot de opera, van 8 tot en met 14 juni te zien op Brava.

We hebben allemaal een Carmen.

In ons of in ons leven. Ze is het verlangen; verlangen naar anders, verlangen naar meer, verlangen naar verlangen. We willen niet stilstaan, we willen gaan. Het maakt ons mens. Worden we geremd, dan gaan we in opstand. Als een vogel die zijn vleugels niet mag uitslaan. Un oiseau rebelle.

Zijn we daarom ook zo’n fan van de liefde? De liefde laat ons immers onbegrensde mogelijkheden zien – want met de ander – , nieuwe werelden, – want van de ander – , en daarnaast geluk, opwinding, en noem nog eens wat gevleugelde termen uit het positief spectrum. Oui, Carmen geeft ons vleugels.

De opera van George Bizet over de uitdagende titelheldin uit het zigeunermilieu is een van de grootste successen uit het repertoire. Opmerkelijk genoeg werd de première lauwtjes ontvangen. Pas toen de opera ook buiten de Franse grenzen populair werd, begon iedereen Carmen te zien als de exotische femme fatale en de verpersoonlijking van de grote vrijheid waar zij nog steeds om bekend staat. Want iedereen kent Carmen.

Vanavond zien we haar in de versie van regisseur Bieito met Opera Zuid. Zijn Carmen is niet revolutionair, maar wel psychologisch en muzikaal, radicaal en consequent en de thema’s die ten tijde van Bizet al controversieel waren (ras, klasse en geslacht, geweld, smokkel en prostitutie) vinden we ook nu terug, met een goede dosis Spaanse folkore op time release.

Brava, 20.30 uur.


Synopsis

I
Micaëla wil haar geliefde, Don José, een bericht van zijn moeder brengen, maar wordt door soldaten belaagd. Vrouwen uit de sigarettenfabriek houden pauze en één van hen, La Carmencita, zingt een ballade. Als zij merkt dat Don José nauwelijks aandacht voor haar heeft, dringt zij zich aan hem op. Wanneer de vrouwen teruggaan naar de fabriek, raakt Carmen bij een vechtpartij betrokken, wordt door Zuniga opgebracht en aan Don José overgedragen. Met een liefdesliedje pakt zij hem volledig in, en Don José laat haar gaan. Daarvoor moet hij nu zelf de cel in.

II
Carmen raakt hevig onder de bekoring van de stierenvechter Escamillo. Aan de smokkelaars heeft zij beloofd Don José voor hun bende te winnen. Carmen probeert hem over te halen. Maar Don José wil niet. Als Zuniga Carmen het hof maakt, vecht Don José met hem uit jaloezie, en de net van hun duistere tocht teruggekeerde smokkelaars houden Zuniga onder schot. Don José beseft dat hij zijn positie in gevaar heeft gebracht en sluit zich noodgedwongen bij de bende aan.

III
In het smokkelaarskamp leest Carmen, wier relatie met Don José op springen staat, haar eigen toekomst in een kaartspel en trekt Schoppenaas, de doodskaart. Micaëla sluipt heimelijk het kamp in, kort daarna gevolgd door Escamillo, die Carmen zoekt. Don José valt Escamillo aan, maar de vechtenden worden gescheiden. Escamillo nodigt iedereen uit voor zijn komende stierengevecht. Micaëla wordt in haar schuilplaats ontdekt, maar Don José voelt voor haar geen liefde meer. Als Micaëla hem vertelt dat zijn moeder stervende is, besluit Don José toch met haar mee te gaan.

IV
Escamillo en Carmen komen aan bij de arena, maar als Carmen hoort dat Don José in de buurt is, gaat zij nog niet naar binnen. Terwijl het stierengevecht gaande is, treffen Carmen en Don José elkaar. Zij weigert bij hem terug te keren; jaloers en verbitterd doodt Don José Carmen.

(synopsis door Frits Vliegenthart)

Comments are closed.